Business Analyst (BA) là gì, có phải là bác sĩ cho doanh nghiệp?

Không biết các bạn có cùng cảm giác giống mình không, đôi lúc ai đó không phải trong ngành IT hỏi mình “Làm nghề gì? Làm Business Analyst là làm gì?”, mình cảm thấy hơi khó khăn trong việc giải thích. Chỉ nghĩ đến câu trả lời: “Chuyên viên phân tích nghiệp vụ” là mình đã tự HAHAHA rồi :))) Mình đã rất phấn khích và cảm thấy như được mở não sau khi biết được cách định nghĩa Business Analyst tuyệt đỉnh trong mùa dịch này.

Mình đặt tên cho cách giải thích này là “BSBA” :))) Bỏ sang một bên những định nghĩa từ BABOK hay học thuật, hi vọng sau khi đọc bài viết này, các bạn sẽ dễ dàng giải thích cho bạn bè và người thân về BA. Vâng, và bây giờ vào chủ đề chính. 

Business Analyst là ai

Hãy liên tưởng tới việc khám chữa bệnh cơ bản, chúng ta sẽ có

  1. Bác sĩ
  2. Bệnh nhân
  3. Kết quả khám bệnh (Toa thuốc, chỉ định điều trị)

Với “BABS”, ta sẽ có

  1. Bác sĩ = Business Analyst
  2. Bệnh nhân = Business (Doanh nghiệp)
  3. Kết quả khám bệnh = Business Requirements (Yêu cầu)

Chẩn bệnh

Để biết được bệnh nhân đang gặp vấn đề sức khoẻ gì cụ thể thì người bác sĩ cần phải sử dụng các kỹ năng chuyên môn của mình. Thường bác sĩ sẽ có các phương pháp cơ bản để đánh giá tình trạng bệnh, hoặc nguyên nhân gây bệnh.

Ban đầu, theo quy trình chẩn đoán, bác sĩ sẽ nắm một số thông tin như độ tuổi, chiều cao, cân nặng, bác sĩ sẽ đặt các câu hỏi như gần đây bệnh nhân ăn gì, uống gì, bị đau ở đâu.

Tiếp theo, bác sĩ sẽ chỉ định bệnh nhân làm xét nghiệm cần thiết (ví dụ: đo nhịp tim, xét nghiệm máu, siêu âm, nội soi), các kết quả sẽ giúp bác sĩ kết luận bệnh và đưa ra hướng điều trị chính xác hơn.

Tương tự với BA, khi tiếp xúc mới với bất kỳ doanh nghiệp nào, sẽ cần hiểu họ kinh doanh lĩnh vực gì, các phòng ban làm việc kết nối với nhau ra sao. BA sẽ tìm hiểu và đặt các câu hỏi để hiểu về quy tắc vận hành, quy trình kinh doanh của các bộ phận. Liên quan đến các triệu chứng bệnh, BA sẽ phỏng vấn, dò la tin tức về hiệu quả làm việc, các vấn đề doanh nghiệp đang gặp phải.

Để đánh giá tình trạng bệnh cùng như sức khoẻ của doanh nghiệp, BA có thể sử dụng một số phương pháp như:

  • Survey or Questionaire (Khảo sát, đặt câu hỏi)
  • Benchmarking (Đối chuẩn – Ví dụ: Nhiệt độ cơ thể người bình thường từ 36,5 – 37,1*C, cao hơn là bị sốt)
  • Balance Scorecard (Đánh giá hiệu quả hoạt động doanh nghiệp – Ví dụ: Doanh nghiệp đang kinh doanh lãi hay lỗ, khách hàng có vui vẻ không, nhân viên được đào tạo hiệu quả không v.v)
  • Process Modelling (Mô hình hoá quy trình – Ví dụ: Quy trình khách hàng mua hàng online, thanh toán, nhận hàng)

Kết quả

Sau khi thực hiện hết các thủ tục xét nghiệm, bác sĩ sẽ đi đến kết luận bệnh án, đưa toa thuốc cho bệnh nhân về nhà hoặc chỉ định chuyên khoa điều trị nếu nghiêm trọng.

Với BA, sau khi phân tích và hiểu rõ tình trạng bệnh của doanh nghiệp, Business Analyst sẽ tổng hợp và đưa ra các yêu cầu và cải tiến cần thiết về mặt quy trình hay về hệ thống, phần mềm (Requirements từ tổng quát tới chi tiết, đó là một câu chuyện d-d-dài-i-i … mình sẽ đề cập ở một bài viết khác)

Chốt

Như vậy, “BA là ai?” đơn giản, “Business Analyst chính là bác sĩ của doanh nghiệp”. Ta-daaa.

“Xin chào, tôi là Minh, tôi là BA – Bác sĩ chữa lành nỗi đau của công ty tài chính XYZ.”

“Xin chào, tôi là Vân, tôi là BA – Bác sĩ của các khách hàng sử dụng ví điện tử Momo.”

“Xin chào, tôi là Dũng, tôi là BA – Bác sĩ phân tích các vấn đề an sinh xã hội và cùng nhà nước giải quyết chúng bằng các giải pháp công nghệ.” 

Nếu bạn thích cách giải thích này, hãy chia sẻ bài viết kèm lời giới thiệu “Xin chào, tôi là <Tên bạn>, tôi là BA – Bác sĩ <tên doanh nghiệp, lĩnh vực bạn BA> và kèm hashtag #chuyencuaBA #BSBA” với mọi người nhé.

Hãy chia sẻ thêm với tụi mình nếu như bạn có thêm cách giải thích thú vị nào nha.

Thêm vài lời

Bác sĩ cũng có nhiều loại bác sĩ: Đa khoa, chuyên khoa, phẫu thuật, chỉnh hình, nhi khoa.

Cũng như Business Analyst, có BA IT, BA Finance, BA Product, BA Outsource, BA doanh nghiệp, BA không được gọi tên là BA. Mình sẽ chia sẻ các kiểu BA khác nhau ở một bài khác nhé.

Các bạn hãy theo dõi các kênh chia sẻ về nghề BA, PO của Khang & Mia

Cám ơn các bạn!

– Mia

 

Comments

1 thought on “Business Analyst (BA) là gì, có phải là bác sĩ cho doanh nghiệp?

Bạn có còn thắc mắc gì nữa không?